ชาวบ้าน จ.พะเยา ฮือฮา หลังร่วมแรงบูรณะสถานที่ศักดิ์สิทธิ์ ก่อนขุดเจอเศียรพระพุทธรูป ศิลาจารึก เบี้ย อายุกว่า 600 ปี จำนวนมาก กรมศิลป์ รุดตรวจพร้อมสั่งระงับการขุด

วันที่ 15 ม.ค. 67 ผู้สื่อข่าวลงพื้นที่ บ้านหัวขัว ต.ห้วยยางขาม อ.จุน จ.พะเยา โดยทราบจากชาวบ้านว่ามีการขุดพบโบราณวัตถุจำนวนมากในพื้นที่ สืบเนื่องจาก วันที่ 7 ม.ค. 67 พระครูสุจินรัตนคุณ เจ้าอาวาสวัดศรีบุญเรือง บ้านหัวขัว ต.ห้วยยางขาม อ.จุน จ.พะเยา และคณะศรัทธา พื้นที่ หมู่ 5 หมู่ 9 หมู่ 15 ต.จุน ร่วมมือร่วมใจ เพื่อบูรณะสถานศักดิ์สิทธิ์ ม่อนเจดีย์ (ดงผาฮอม) เป็นสถานศักดิ์สิทธิ์เก่าแก่คู่ชุมชนมาร้อยกว่าปีแล้ว

โดย นายเรา สมบูรณ์จันทร์ ผู้ใหญ่บ้าน หมู่ที่ 15 กล่าวว่า ได้นำชาวบ้านทั้ง 3 หมู่บ้านมาร่วมกันพัฒนาเพื่อจะบูรณะปฏิสังขรณ์ พื้นที่นี้ ให้ชาวบ้านกราบไหว้ โดยมีการนำรถไถนั่งขับ มาปรับพื้นที่ จนได้พบเจอกับแผ่นศิลาจารึก เบี้ย เศียรพระพุทธรูปโบราณ แผ่นหินจารึก แผ่นอิฐโบราณ อยู่บริเวณพื้นที่ สถานศักดิ์สิทธิ์หลายชิ้น
<div class="wp-block-image">
<figure class="aligncenter size-large"><img class="wp-image-476316" src="https://files.ejan.co/wp-content/uploads/2024/01/1705315348_281381-ejan-1024x650.jpg" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" srcset="https://files.ejan.co/wp-content/uploads/2024/01/1705315348_281381-ejan-1024x650.jpg 1024w, https://files.ejan.co/wp-content/uploads/2024/01/1705315348_281381-ejan-300x190.jpg 300w, https://files.ejan.co/wp-content/uploads/2024/01/1705315348_281381-ejan-768x487.jpg 768w" alt="" width="1024" height="650" data-cfsrc="https://files.ejan.co/wp-content/uploads/2024/01/1705315348_281381-ejan-1024x650.jpg" data-adbro-processed="true" /></figure>
</div>
&nbsp;

สำหรับบริเวณสถานที่ศักดิ์สิทธิ์นี้ ตั้งอยู่บนพื้นที่ขนาด 1 ไร่ 2 งาน แต่ไม่มีเอกสารสิทธิ์ พื้นที่โดนรอบเป็นผืนนาของชาวบ้านในพื้นที่หมู่ที่ 15 ซึ่งเอกสารสิทธิ์เป็น นส 3 จ. ดังนั้น ช่วงเช้าของวันนี้ ทางตนได้แจ้งให้ทางกรมศิลปากร เชียงใหม่ เพื่อให้ทราบถึงการขุดค้นพบโบราณสถานในสถานศักดิ์สิทธิ์ (ดงผาฮอม )เพื่อให้เจ้าหน้าที่ลงพื้นที่มาตรวจสอบพร้อมให้คำแนะนำ
<div id="ats-insert_ads-20-wrapper" class="insert_ads insert_ads-24 unrendered">
<div></div>
</div>
จากการบอกเล่าของ นายเรา สมบูรณ์จันทร์ ผู้ใหญ่บ้านหมู่ที่ 15 กล่าวว่า พื้นที่ศักดิ์สิทธิ์ตรงนี้อยู่คู่กับพี่น้องชาวบ้านมาเนิ่นนาน 100 กว่าปี เคยมีพระสงฆ์ในยุคนั้นได้นำสามเณรลูกศิษย์ออกมาขุดค้นของโบราณ เกิดอาเพศพระสงฆ์องค์นั้นท้องป่องบวมโต และได้เสียชีวิตในวันต่อมา
<div class="wp-block-image">
<figure class="aligncenter size-large"><img class="wp-image-476317" src="https://files.ejan.co/wp-content/uploads/2024/01/1705315364_832519-ejan-1024x650.jpg" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" srcset="https://files.ejan.co/wp-content/uploads/2024/01/1705315364_832519-ejan-1024x650.jpg 1024w, https://files.ejan.co/wp-content/uploads/2024/01/1705315364_832519-ejan-300x190.jpg 300w, https://files.ejan.co/wp-content/uploads/2024/01/1705315364_832519-ejan-768x487.jpg 768w" alt="" width="1024" height="650" data-cfsrc="https://files.ejan.co/wp-content/uploads/2024/01/1705315364_832519-ejan-1024x650.jpg" /></figure>
</div>
&nbsp;

ตั้งแต่นั้นมาไม่เคยมีใครกล้าที่จะเข้ามาขุดหาของโบราณอีกเลย จนกระทั้ง ท่านพระครูสุจินต์รัตนคุณ เจ้าอาวาสวัดศรีบุญเรือง บ้านหัวขัว ตำบลห้วยยางขาม อำเภอจุนจังหวัดพะเยา ซึ่งท่านได้เป็นผู้บูรณะปฏิสังขรณ์ม่อนเจดีย์ซึ่งอยู่ห่างจากดงผาฮอมสถานที่ศักดิ์สิทธิ์ตรงนี้ประมาณ 3 กิโลเมตร มีชาวบ้าน หมู่ที่ 5 หมู่ที่ 9 หมู่ที่ 15 ใช้เป็นสถานที่กราบไหว้ในวันพระหรือพิธีการทางศาสนามาไม่ต่ำกว่า 6 ปี ทางชาวบ้านในพื้นที่ 3 หมู่บ้านจึงมีมติร่วมกันเห็นชอบจะบูรณะสถานที่ศักดิ์สิทธิ์ดงผาฮอมให้เป็นอีกสถานที่หนึ่งให้พี่น้องชาวบ้านได้กราบไหว้ จึงได้มีการนำรถไถจอบเสียมเพื่อปรับพื้นที่จนค้นพบเจอโบราณสถาน-โบราณวัตถุมากมายดังกล่าว
<div id="ats-insert_ads-21-wrapper" class="insert_ads insert_ads-26 unrendered">
<div></div>
</div>
<div class="wp-block-image">
<figure class="aligncenter size-large"><img class="wp-image-476318" src="https://files.ejan.co/wp-content/uploads/2024/01/1705315379_764230-ejan-1024x650.jpg" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" srcset="https://files.ejan.co/wp-content/uploads/2024/01/1705315379_764230-ejan-1024x650.jpg 1024w, https://files.ejan.co/wp-content/uploads/2024/01/1705315379_764230-ejan-300x190.jpg 300w, https://files.ejan.co/wp-content/uploads/2024/01/1705315379_764230-ejan-768x487.jpg 768w" alt="" width="1024" height="650" data-cfsrc="https://files.ejan.co/wp-content/uploads/2024/01/1705315379_764230-ejan-1024x650.jpg" /></figure>
</div>
&nbsp;

ในช่วงบ่าย นายพลพยุหะ ไชยรส นักโบราณคดีชำนาญการสำนักศิลปากรที่ 7 เชียงใหม่ กรมศิลปากร ได้ลงพื้นที่เข้ามาตรวจสอบ โดยให้คำแนะนำชาวบ้านว่า จากการตรวจสอบวัตถุโบราณที่ขุดขึ้นมาโดยคร่าวๆ น่าจะมีสร้างขึ้นใน พุทธศรรตวรรษที่ 12 ซึ่งมีอายุราว 500-600 ปี หรืออยู่ในช่วงอายุของ โบราณสถานเวียงลอ ต.ลอ อ.จุน จ.พะเยา แต่ก็เป็นเพียงการสันณิฐานโดยคร่าวๆเท่านั้น โดยทางกรมศิลปะฯจะทำการตรวจโดยละเอียดอีกครั้ง จากการที่ชาวบ้านได้ทำการขุดวัตถุโบราณในสถานที่นี้ ซึ่งทางกฎหมายถือว่าผิดและยังเป็นการขุดที่ไม่ถูกต้องตามหลักวิชาการ
<div class="wp-block-image">
<figure class="aligncenter size-large"><img class="wp-image-476320" src="https://files.ejan.co/wp-content/uploads/2024/01/1705315395_780258-ejan-1024x650.jpg" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" srcset="https://files.ejan.co/wp-content/uploads/2024/01/1705315395_780258-ejan-1024x650.jpg 1024w, https://files.ejan.co/wp-content/uploads/2024/01/1705315395_780258-ejan-300x190.jpg 300w, https://files.ejan.co/wp-content/uploads/2024/01/1705315395_780258-ejan-768x487.jpg 768w" alt="" width="1024" height="650" data-cfsrc="https://files.ejan.co/wp-content/uploads/2024/01/1705315395_780258-ejan-1024x650.jpg" /></figure>
</div>
&nbsp;
<div id="ats-insert_ads-22-wrapper" class="insert_ads insert_ads-28 unrendered">
<div></div>
</div>
จึงขอความร่วมมือให้ระงับการขุดค้นไว้ก่อน ส่วนเรื่องที่ชาวบ้านจะบูรณะพัฒนาพื้นที่นี้ ให้ชาวบ้านแจ้งทางนายอำเภอจุน ทำหนังสือส่งเรื่องให้กับทางกรมศิลปะฯถึงแนวทาง วิธีการ บูรณะพัฒนาไปในทิศทางใดและจะได้พัฒนาร่วมกัน ว่าสิ่งไหนทำได้หรือทำไม่ได้บ้าง

ทั้งนี้อาจจะต้องใช้เวลาดำเนินการนานพอสมควร ซึ่งในขณะนี้ตนเองขอให้ระงับการขุดค้นวัตถุโบราณไว้ก่อน ส่วนที่ขุดขึ้นมาแล้วนั้น ตนเองได้พูดคุยกับชาวบ้านและผู้นำหมู่บ้านแล้ว มีความเห็นตรงกันว่า ให้ทางกรมศิลปากรที่ 7 เชียงใหม่เก็บรักษาไว้ทั้งหมด
<figure class="wp-block-gallery has-nested-images columns-default is-cropped wp-block-gallery-1 is-layout-flex wp-block-gallery-is-layout-flex">
<figure class="wp-block-image size-large"><img class="wp-image-476322" src="https://files.ejan.co/wp-content/uploads/2024/01/1705315422_008609-ejan-1024x650.jpg" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" srcset="https://files.ejan.co/wp-content/uploads/2024/01/1705315422_008609-ejan-1024x650.jpg 1024w, https://files.ejan.co/wp-content/uploads/2024/01/1705315422_008609-ejan-300x190.jpg 300w, https://files.ejan.co/wp-content/uploads/2024/01/1705315422_008609-ejan-768x487.jpg 768w" alt="" width="1024" height="650" data-id="476322" data-cfsrc="https://files.ejan.co/wp-content/uploads/2024/01/1705315422_008609-ejan-1024x650.jpg" /></figure>
<figure class="wp-block-image size-large"><img class="wp-image-476321" src="https://files.ejan.co/wp-content/uploads/2024/01/1705315421_894282-ejan-1024x650.jpg" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" srcset="https://files.ejan.co/wp-content/uploads/2024/01/1705315421_894282-ejan-1024x650.jpg 1024w, https://files.ejan.co/wp-content/uploads/2024/01/1705315421_894282-ejan-300x190.jpg 300w, https://files.ejan.co/wp-content/uploads/2024/01/1705315421_894282-ejan-768x487.jpg 768w" alt="" width="1024" height="650" data-id="476321" data-cfsrc="https://files.ejan.co/wp-content/uploads/2024/01/1705315421_894282-ejan-1024x650.jpg" /></figure>
<figure class="wp-block-image size-large"><img class="wp-image-476323" src="https://files.ejan.co/wp-content/uploads/2024/01/1705315422_112755-ejan-1024x650.jpg" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" srcset="https://files.ejan.co/wp-content/uploads/2024/01/1705315422_112755-ejan-1024x650.jpg 1024w, https://files.ejan.co/wp-content/uploads/2024/01/1705315422_112755-ejan-300x190.jpg 300w, https://files.ejan.co/wp-content/uploads/2024/01/1705315422_112755-ejan-768x487.jpg 768w" alt="" width="1024" height="650" data-id="476323" data-cfsrc="https://files.ejan.co/wp-content/uploads/2024/01/1705315422_112755-ejan-1024x650.jpg" /></figure>
&nbsp;</figure>